ZMIANY MASY CIAŁA LARW PSZCZELICH MATECZNYCH I TRUTOWYCH CZTERECH RAS PSZCZÓŁ OD WYLĘGU Z JAJA DO ZASKLEPIENIA KOMÓRKI

tekst: Anna Król

Pszczelnicze Zeszyty Naukowe, Rok XXX, 1986 — Anna Król

strona 183

PSZCZELNICZE ZESZYTY NAUKOWE ROK XXX 1986

Anna Król

Pszczelniczy Zakład Doświadczalny Górna Niwa — Puławy

WSTĘP

W rozwoju osobniczym pszczół wyróżniamy okres embrionalny i postembrionalny. Pierwszy okres kończy się wykluciem larw z jaja, trwa u wszystkich postaci pszczół (robotnicy, matki, trutnia) jednakowo długo — 3,5 doby (Demianowicz 1972). Natomiast drugi okres trwa u matek 14 dni, robotnic 18 dni, a u trutni 21 dni. Okres ten kończy się w momencie przeobrażenia poczwarki w owada dorosłego (imago). Larwy w tym czasie, jako niezdolne do samodzielnego życia, muszą być karmionei i ogrzewane przez dorosłe pszczoły. Larwy mateczne otrzymują przez cały okres swojego rozwoju mleczko pszczele, a larwy robotnic i trutni — tylko w okresie 3 pierwszych dni, potem zaś mieszaninę miodu i pierzgi. Karmione larwy wszystkich postaci pszczół szybko rosną, przy czym wzrost larw pszczelich i trutowych trwa do momentu zasklepienia komórki, tylko larw matecznych dłużej, ponieważ odżywiają się one jeszcze w czasie snucia oprzędu (Jay 1962, Demianowicz 1972). Absolutne zwiększenie masy ciała larw owadów w okresie wzrostu jest ogromne. Według Poyarkoffa (1914) gąsiennica jedwabnika morwowego zwiększa swoją masę o 10—14 tys. razy. Natomiast ciężar trocinarki jak podaje Lyonet — 1762 (cytuje Szwanwicz (1956), wzrasta aż 72 tys. razy w odniesieniu do stadium początkowego. Według Demianowicza (1972) masa ciała pszczół robotnicy zwiększa się 1500 razy, matki — 3000 razy a u trutni 3500 razy. Zmiany masy ciała larw różnych postaci pszczół zależą nie tylko od ich płci, ale również od wieku. Zapewne istnieją pod tym względem różnice między rasami. Próbę odpowiedzi na to pytanie podjęto w niniejszej pracy.

MATERIAŁ I METODY

Badania prowadzone w pasiece P.Z.D. Górna Niwa w Puławach, w latach 1982—1985. Materiał do badań stanowiły pszczoły czterech ras czystych: krajowa (Apis mellifera mellifera L.), kraińska (A. mell. car-

strona 184

nica), kaukaska (A. mell. caucasica) i włoska (A. mell. ligustica). Do rodzin wstawiano plastry z odbudowaną woszczyną pszczelą i trutową. Na tak przygotowanych plastrach zamykano matki do izolatorów z kraty odgrodowej lub specjalne kołpaki z kraty odgrodowej w celu zaczerwienia. Zaczerwione ramki (uzyskane równolegle w 4 rodzinach danej rasy) użyto do pozyskania materiału larw odpowiedniego wieku. Przy wyszukiwaniu takich larw posługiwano się mikroskopem stereoskopowym, zawieszonym na odpowiednim ramieniu. Wyszukano lęgnące się larwy to jest takie, które w momencie obserwacji opuszczały chorion lub były w stadium na krótko przed rozpoczęciem opuszczania chorionu, albo znajdowały się na dnie komórki bez pożywienia. Takie larwy określano jako „zero” — godzinne, notując w notatniku i na ramkach plastrów miejsce i godzinę ich znalezienia.

Następnie z wybranego miejsca na plastrze (pszczelim i trutowym), na którym w ciągu 15—25 minut musiało być zaznaczone około 50 larw „zero” — godzinnych, pobierano w odstępach 12 godzinnych larwy i ważono je na odpowiedniej wadze torsyjnej (użycie wagi zależało od masy ciała danego osobnika). Wagi pod względem dokładności w każdym roku badań były sprawdzone w tym samym laboratorium skalowania urządzeń laboratoryjnych w Warszawie. Dla larw matek pszczelich wszystkich 4 badanych ras pomiary wagowe masy ciała obejmują okres 0—168 godzin, tj. 7 dób — licząc od momentu wylęgu larwy z jaja. W sumie dla matek pszczelich analizy oparto na 240 pomiarach wagowych. Podobne pomiary wykonano dla larw robotnic — 4 ras pszczół. Dla larw trutni wszystkich ras pszczół pomiary masy ciała wykonano przez okres 8,5 doby, co dało w sumie 288 pomiarów wagowych.

Materiał larw matecznych pozyskiwano przez przenoszenie „zero” — godzinnych larw badanych ras do specjalnie przygotowanych miseczek woskowych, w celu dalszego wychowu larw w rodzinach pszczół danej rasy czystej (np. larwy mateczne pszczół kaukaskich były wychowane w specjalnie do tego celu przygotowanych rodzinach pszczół kaukaskich, kraińskie — kraińskich i.t.d.), według metodyki Król, Bornus (1977). Z rodzin tych co 12 godzin pobierano do analiz wagowych larwy mateczne. U wszystkich postaci pszczół materiał do ostatnich analiz wagowych stanowiły larwy zwinięte i larwy przędzące — nie analizowano masy ciała przedpoczwarek i poczwarek. Opracowane wyniki przedstawiono w pracy tabelarycznie i graficznie.

OMÓWIENIE WYNIKÓW I DYSKUSJA

OGÓLNY OBRAZ ZMIAN MASY CIAŁA LARW PSZCZELICH, MATECZNYCH I TRUTOWYCH

Przez początkowe 3 doby okresu pozazarodkowego, kiedy wszystkie 3 postacie pszczół otrzymują mleczko pszczele, nie było prawie różnic we wzroście masy ich ciała (ryc. 1, tab. 1). Dopiero od połowy 4 doby

strona 185

Tabela 1 Przyrosty masy ciała larwy matki pszczelej, robotnicy i trutnia w kolejnych 12-godzinnych odcinkach czasu, począwszy od chwili wylęgu z jaja do 24 godziny po zasklepieniu komórki — na podstawie wartości średnich dla ras z lat 1982—85, w mg Body weight gains in queen, worker and drone larvae from hatching to 24 hours after cell capping; based on mean data from 1982—1985 (mg)

Wiek larwy w godz. Aarvage of l (h) Postacie — From: matki gueens Postacie — From: robotnice workers Postacie — From: trutnie drones
0—12 0,2 0,2 0,2
12—24 0,2 0,3 0,3
24—36 0,7 0,6 0,7
36—48 1,3 1,2 1,3
48—60 5,3 3,3 4,3
60—73 8,5 5,5 8,0
72—84 14,4 20,5 19,8
84—96 54,7 30,2 17,0
96—108 62,8 42,2 49,2
108—120 95,4 27,6 66,3
120—132 31,7 14,6 61,1
132—144 30,2 6,4 61,0
144—156 —20,1 —1,8 39,9
156—168 —16,2 —3,2 38,1
168—180 — — 36,7
180—192 — — —22,2
192—204 — — —35,9

życia larwy mateczne zaczynały rosnąć szybciej niż larwy pszczele i trutowe. W 6 dobie życia następowało zahamowanie wzrostu larwy matecznej, a w 7 dobie zaznaczył się spadek masy jej ciała. Zwolnienie wzrostu larwy pszczelej, zaczynało się już w połowie 5 doby życia, a z początkiem 7 doby następował spadek jej masy, lecz znacznie wolniej niż w przypadku larwy matecznej. Larwa trutowa intensywnie rosła do 6 doby po wylęgu, następnie do połowy 8 doby zaznaczało się zwolnienie jej wzrostu, po czym zachodził spadek masy ciała, nieco szybciej niż larwy matecznej.

W półdobowych odcinkach czasu największy przyrost larwy matecznej (średnio 95,4 mg) i trutowej (średnio 66,3 mg) przypadał między 108 a 120 godziną po wylęgu, zaś larwy pszczelej (średnio 42,2 mg) — między 96 i 108 godziną po wylęgu (tab. 1). Najwyższa osiągnięta ogólna masa ciała larw, przypadająca na okres zasklepiania komórek, wynosiła średnio dla larwy matecznej ponad 300 mg, larwy pszczelej ponad 150 mg i larwy trutowej — ponad 400 mg.

Stwierdzony ogólny przebieg wzrostu masy ciała larw Apis mellifera zgadza się w zasadzie z danymi literatury, choć wg Demianowicza (1972) masa larwy matecznej powinna po zasklepieniu matecznika jeszcze wzrastać — a nie zmniejszać się. Z danymi z literatury zgadza się

strona 186
Rycina (ryc. 1) — wykres liniowy, trzy krzywe

Ryc. 1. Krzywa wzrostu masy ciała larwy pszczelej, matecznej i trutowej czterech ras pszczół na podstawie średnich dla ras z lat 1982—1985 (1 — matka, 2 — pszczoła, 3 — truteń) Curve of body weight gain in queen and drone larvae of four bee races (1 — queen, 2 — worker, 3 — drone); mean data from 1982—1985)

też stwierdzony średni moment zasklepiania komórek pszczelich i matecznych po upływie 6 doby po wylęgu larwy z jaja. Jedynie komórki czerwiu trutowego były zasklepione o 12 godzin później niż to podaje Demianowicz (1972), tj. nie po 7 lecz po 7,5 dobach po wylęgu.

ZMIANY MASY CIAŁA LARW PSZCZELICH BADANYCH RAS PSZCZÓŁ

Przez początkowe 2 doby po wylęgu różnice w masie ciała larw pszczelich badanych ras pszczół okazały się trudno uchwytne, później natomiast zaznaczyły się one dość wyraźnie (ryc. 2, tab. 2). W porów-

strona 187
Rycina (ryc. 2) — wykres liniowy, cztery krzywe; krzyżyki (×) na krzywych oznaczają moment zasklepienia komórki

Ryc. 2. Krzywa wzrostu masy ciała larwy robotnicy czterech ras pszczół (1 — krajowej, 2 — kaukaskiej, 3 — kraińskiej, 4 — włoskiej), punkt na krzywej zakreślony krzyżykiem oznacza moment zasklepienia komórki (na podstawie średnich z lat 1982—1985) Curve of body weight gain in worker bee larva of four bee races (1 — Indigenous, 2 — Caucasian, 3 — Carniolan, 4 — Italian); point on the curve marked with a cross indicates the moment of cell capping (mean data from 1982—1985)

naniu z larwami pszczół rasy krajowej, którą wypada tu przyjąć za standardową, larwy pszczół kraińskich od 2 do 4 doby po wylęgu rosły nieco wolniej, potem jednak znacznie szybciej. W szczytowym okresie wzrostu tj. 5,5 doby po wylęgu, osiągały one masę 160 mg, podczas gdy krajowe ważyły tylko 146 mg. Larwy pszczół włoskich i kaukaskich wykazywały wolniejszy wzrost od larw pszczół krajowych w czasie od 2 do 5 doby po wylęgu. Z ukończeniem 6 doby larwy kaukaskie osiągały masę 156 mg, a z ukończeniem 6,5 doby larwy włoskie ważyły średnio 158 mg tj. tyle co larwy kraińskie.

Największy półdobowy przyrost masy ciała larw pszczelich wszystkich ras przypadł w czasie między 96 a 108 godziną po wylęgu i wynosił dla larw pszczół krajowych 36,9 mg, kaukaskich — 46,9 mg, kraińskich — 48,4 mg i włoskich 36,7 mg (tab. 2). Niezależnie od zróżnicowanego wzrostu masy ciała badanych ras pszczół stwierdzono różnice w momencie zasklepiania komórki z czerwiem. Pszczoły krajowe i kraińskie zasklepiały komórki po upływie 5,5 doby po wylęgu larwy, pszczoły kaukaskie po upływie 6 doby, a włoskie — po upływie 6,5 doby.

Tylko pszczoły kaukaskie zasklepiały czerw w terminie zgodnym z danymi Demianowicza (1972), który nie podaje jakiej rasy pszczół dane te dotyczą.

strona 188

Tabela 2 Przyrosty masy ciała larwy pszczoły w kolejnych 12-godzinnych odcinkach czasu, począwszy od chwili wylęgu z jaja do 24 godzin po zasklepieniu komórki — wartości średnie z lat 1982—1985, w mg Body weight gains in worker larva from hatching to 24 hours after cell capping; based on mean data from 1982—1985 (mg)

Wiek larwy w godz. Age of larva (h) (h) Pszczoły — Worker: krajowe Indigenous Pszczoły — Worker: kaukaskie Caucasion Pszczoły — Worker: kraińskie Carniolan Pszczoły — Worker: włoskie Italian
0—12 0,3 0,2 0,2 0,2
12—24 0,4 0,3 0,2 0,3
24—36 0,5 0,5 1,0 0,8
36—48 1,4 1,3 1,2 1,1
48—60 3,6 3,3 3,5 2,6
60—72 6,8 4,4 7,0 4,2
72—84 25,4 15,1 18,9 22,3
84—96 34,0 28,6 33,4 25,1
96—108 36,9 46,9 48,4 36,7
108—120 26,5 26,8 37,1 23,2
120—132 8,4 18,5 10,2 18,9
132—144 —2,1 10,6 —4,4 19,9
144—156 —2,2 —3,9 —4,4 3,1
156—168 —1,8 —2,5 —5,5 —8,3

ZMIANY MASY CIAŁA LARW MATECZNYCH BADANYCH RAS PSZCZÓŁ

W porównaniu do pszczół rasy krajowej, larwy mateczne pszczół kaukaskich w okresie od 2 do 4 doby po wylęgu rosły nieco słabiej, następnie do 5,5 doby podobnie szybko, po czym znowu minimalnie słabiej osiągając w momencie zasklepiania matecznika średnią masę 288 mg, podczas gdy średnia masa ciała larwy matecznej pszczół krajowych wynosiła w tym czasie 308 mg (ryc. 3, tab. 3). Larwy mateczne pszczół włoskich, choć w okresie 3 doby po wylęgu wykazywały minimalnie większą masę od larw pszczół krajowych, a w czasie 4 doby mniejszą, to rosły w zasadzie podobnie szybko jak larwy krajowe, osiągając w momencie zasklepiania matecznika masę najwyższą, tj. 325 mg. W odróżnieniu od omawianych 3 ras wyraźnie szybsze tempo wzrostu masy ciała wykazywały larwy mateczne pszczół kraińskich. O całą dobę wcześniej osiągały one maksymalną masę ciała wynoszącą 300 mg. Poza tym o dobę wcześniej tj. po 5 dobach od wylęgu, następowało też zasklepianie mateczników.

Charakter spadku masy ciała larw matecznych w ciągu pierwszej doby po zasklepieniu mateczników był u wszystkich 4 badanych ras pszczół w zasadzie podobny, choć można by się dopatrywać pewnych wspólnych cech pod tym względem między pszczołą krajową i kraińską oraz między włoską i kaukaską. Największe półdobowe przyrosty masy larw matecznej, wynoszące dla pszczół krajowych 103,0 mg, kaukaskich 115,5 mg

strona 189
Rycina (ryc. 3) — wykres liniowy, cztery krzywe; krzyżyki (×) na krzywych oznaczają moment zasklepienia komórki

Ryc. 3. Krzywe wzrostu masy ciała larwy matecznej czterech ras pszczół (1 — krajowej, 2 — kaukaskiej, 3 — kraińskiej, 4 — włoskiej), punkt na krzywej zakreślony krzyżykiem oznacza moment zasklepienia komórki (na podstawie średnich z lat 1982—1985) Curve of body weight gain in queen larva of four bee races (1 — Indigenous, 2 — Caucasian, 3 — Carniolan, 4 — Italian); point on the curve marked with a cross indicates the moment of cell capping (mean data from 1982—1985)

i włoskich — 120,9 mg, przypadały między 108 a 120 godziną po wylęgu, zaś dla pszczół kraińskich wynoszące 146,5 mg — w czasie między 84 a 96 godziną po wylęgu (tab. 3).

ZMIANY MASY CIAŁA LARW TRUTOWYCH BADANYCH RAS PSZCZÓŁ

W czasie drugiej doby po wylęgu larwy trutowe pszczół kaukaskich wykazywały nieco większy przyrost masy ciała od larw trutowych pszczół krajowych, larwy pszczół kraińskich — podobny, a larwy pszczół włoskich — wolniejszy (ryc. 4, tab. 4). Niższa masa ciała larw włoskich niż krajowych oraz kaukaskich i kraińskich utrzymywała się do 7 doby po wylęgu. Jednak w momencie zasklepiania komórki tj. w 7,5 doby po wylęgu, osiągały one największą masę wynoszącą 422 mg. Masa larwy

strona 190

Tabela Przyrosty masy ciała larwy matki pszczelej w kolejnych 12-godzinnych odcinkach czasu, począwszy od chwili wylęgu z jaja do 24 godzin po zasklepieniu komórki — wartość średnia z lat 1982—1985 podana w mg Body weight gainsin queen larva from hatching to 24 hours after cell capping; based on mean data from 1982—1985 (mg)

Wiek larwy w godz. Age of larva (h) Matki — Queens: krajowe Indigenous Matki — Queens: kaukaskie Caucasian Matki — Queens: kraińskie Carniolan Matki — Queens: włoskie Italiant
0—12 0,3 0,2 0,3 0,1
12—24 0,3 0,2 0,3 0,4
24—36 0,8 0,4 0,4 0,5
36—48 1,7 0,5 0,7 2,4
48—60 2,3 2,8 10,6 5,4
60—72 7,4 5,2 14,0 7,3
72—84 19,6 13,0 16,7 12,3
84—96 19,6 18,7 146,5 26,1
96—108 63,0 73,4 75,7 42,8
108—120 103,0 115,5 34,4 120,9
120—132 62,2 47,4 —6,2 53,6
132—144 37,9 19,9 —11,9 52,8
144—156 —19,7 —15,0 —20,6 —25,3
156—168 —36,9 —7,7 —8,3 —12,0

trutowej pszczół krajowych w momencie zasklepiania matecznika wynosiła 405 mg, pszczół kraińskich — 400 mg, a pszczół kaukaskich 390 mg. Larwy trutowe pszczół kraińskich i kaukaskich, w porównaniu z takimi larwami pszczół krajowych, szybciej nieco zwiększały masę swego ciała w ciągu 5 doby po wylęgu, a następnie rosły coraz wolniej. Największe półdobowe przyrosty masy ciała larwy trutowej pszczół krajowych (91,8 mg) miały miejsce w czasie między 120 a 132 godziną po wylęgu, pszczół kaukaskich (81,1 mg) i kraińskich (98,8 mg) — w czasie między 108 a 120 godziną po wylęgu, a pszczół włoskich (91,3 mg) między 132 a 144 godziną po wylęgu. Spadek masy ciała larw trutowych wszystkich ras pszczół był podobny w ciągu pierwszej doby po zasklepieniu komórek.

PODSUMOWANIE I WNIOSKI

W pracy udokumentowano zmiany masy ciała larw pszczelich, matecznych i trutowych 4 ras pszczół (krajowej, kraińskiej, kaukaskiej i włoskiej) na podstawie pomiarów wykonywanych w 12 godzinnych odstępach czasu, od momentu wylęgu z jaja do chwili zasklepienia komórki. Ogólny przebieg wzrostu larw Apis mellifera był w zasadzie zgodny z dotychczasowym i opisanym w literaturze, jednak nie potwierdzono zwiększenia się masy ciała larw matecznych po zasklepieniu matecznika, lecz

strona 191
Rycina (ryc. 4) — wykres liniowy, cztery krzywe; krzyżyki (×) na krzywych oznaczają moment zasklepienia komórki

Ryc. 4. Krzywa wzrostu masy ciała larwy trutowej czterech ras pszczół (1 — krajowej, 2 — kaukaskiej, 3, kraińskiej, 4 — włoskiej), punkt na krzywej zakreślony krzyżykiem oznacza moment zasklepienia komórki (na podstawie średnich z lat 1982—1985). Curve of body weight gain in drone larva of four bee races (1 — Indigenous, 2 — Caucasian, 3 — Carniolan, 4 — Italian); point on the curve marked with a cross indicates the moment of cell capping (mean data from 1982—1985).

systematycznie obserwowano spadek, podobnie jak u larw trutowych i pszczelich. Ponadto stwierdzono o 12 godzin późniejsze zasklepianie czerwia trutowego niż to podaje dotychczasowa literatura.

Udokumentowano różnice w tempie wzrostu masy ciała wszystkich 3 postaci pszczół między badanymi rasami, różnice w maksymalnej masie ciała larwy danej postaci między rasami oraz różnice międzyrasowe w porze zasklepiania komórek pszczelich i mateczników.

Komórki pszczele pszczół krajowych i kraińskich były zasklepiane po upływie 5,5 doby od wylęgu z jaja, kaukaskich — po 6 dobach a

strona 192

Tabela 4 Przyrosty masy ciała larwy trutnia w kolejnych 12-godzinnych odcinkach czasu, począwszy od chwili wylęgu z jaja do 24 godzin po zasklepieniu komórki — wartości średnie z lat 1982—1985, w mg Body weight gains in drone larva from hatching to 24 hours after cell capping; based on mean data from 1982—1985 (mg)

Wiek larwy w godz. Age of larva (h) Trutnie — Drones: krajowe Indigenous Trutnie — Drones: kaukaskie Caucasian Trutnie — Drones: kraińskie Carniolan Trutnie — Drones: włoskie Italian
0—12 0,1 0,4 0,1 0,3
12—24 0,3 0,3 0,4 0,3
24—36 0,9 1,3 1,1 0,4
36—48 0,9 1,0 0,9 1,5
48—60 3,0 7,2 4,3 2,8
60—72 9,4 10,3 8,8 3,5
72—84 30,3 16,2 22,1 10,4
84—96 20,3 16,1 16,0 15,9
96—108 38,7 51,2 68,1 38,9
108—120 44,6 81,1 98,8 40,6
120—132 19,8 48,3 39,4 64,8
132—144 60,3 53,7 38,7 91,3
144—156 47,7 43,7 36,0 32,3
156—168 37,6 41,4 30,2 43,1
168—180 19,1 17,9 34,8 75,0
180—192 —31,1 —18,4 —48,2 —35,3
192—204 —23,0 —46,9 —43,6 —30,2

włoskich po 6,5 doby. Maksymalnie masa larwy pszczelej, stwierdzona w chwili zasklepiania komórek wynosiła dla pszczół krajowych 148 mg, kraińskich 200 mg, a kaukaskich 156 mg i włoskich 158 mg. Największe przyrosty masy larw pszczelich pszczół krajowych i kraińskich przypadały między 72 a 120 godziną po wylęgu, kaukaskich — między godziną 72 a 132, a włoskich między godziną 72 a 144.

Mateczniki pszczół krajowych, kaukaskich i włoskich były zasklepiana po 6 dobach od wylęgu larwy, kraińskich zaś po 5 dobach. Maksymalna masa ciała larwy matecznej stwierdzona w momencie zasklepiania matecznika wynosiła u pszczół krajowych 308 mg, kaukaskich 298 mg, kraińskich 300 mg, a włoskich 326 mg. Największe przyrosty masy ciała larw matecznych pszczół krajowych i kaukaskich przypadały między 96 a 132 godziną po wylęgu, kraińskich — między 84 a 120 godziną, a włoskich — między 84 a 144 godziną. Komórki trutowe zasklepiane były przez wszystkie 4 badane rasy pszczół po upływie 7,5 doby po wylęgu. Przypadająca na moment zasklepiania komórek maksymalna masa larwy trutowej rasy krajowej wynosiła 406 mg, kaukaskiej — 390 mg, kraińskiej — 400 mg, a włoskiej — 422 mg. W okresie między 4 a 5 dobą larwy trutowe pszczół włoskich rosły nieco wolniej niż larwy pozostałych ras. Największe przyrosty larw krajowych i kaukaskich przypadały

strona 193

między 96 a 158 godziną po wylęgu z jaja, a kraińskich i włoskich — między 96 a 180 godziną po wylęgu.

Uzyskane wyniki stanowią cenną informację dla hodowców matek pszczelich badanych ras pszczół.

LITERATURA

Hodowla Pszczół (1972) — P. W. Rol. i Leśn. Warszawa.

Jay S. C. (1962) — The development of honeybees in their cells. J. apic. Res. 2(2): 117—134.

Król A., Bornus L. (1977) — Wpływ rasy rodziny wychowującej na cechy morfologiczne i anatomiczne matek pszczelich. Pszczeln. Zesz. Nauk. 21(7): 95—112.

Poyarkoff E. (1914) — Opyt tieorrii kukołki nasiekomych s połnom priewraszczenijem. Tr. Rus. Entom. Obszcz. 41.

Szwanwicz B. (1956) — Entomologia ogólna. P. W. Rol. i Leśn. Warszawa.

ИЗМЕНЕНИЕ МАССЫ ТЕЛА ПЧЕЛИНЫХ МАТОЧНЫХ И ТРУТНЕВЫХ ЛИЧИНОК ЧЕТЫРЕХ ПОРОД ПЧЕЛ ЗА ПЕРИОД ОТ ВЫХОДА ИЗ ЯЙЦА ДО ЗАКУПОРИВАНИЯ ЯЧЕЕК

Анна Круль

Резюме

На основании измерений личинок проведенных через каждых 12 часов от вемени выхода из яйца до времени закупоривания ячейки доказаны различия в темпах прироста массы тела всех 3 форм пчёл между исследованными породами, различия в массе тела личинки одной формы между породами, а также междупородовые различия относительно времени закупоривания пчелиных ячеек и маточников.

Пчелиные ячейки краевых и краинских пчёл закупоривались через 5,5 суток от выхода из яйца, кауказских — через 6 суток, а итальянских — через 6,5 суток. Максимальная масса пчелиной личинки, отмечена во время закупоривания ячеек составляла у краевых пчёл 148 мг, краинских — 200 мг, кауказских — 156 мг и итальянских — 158 мг. Самые большие приросты массы личинок краевых и краинских пчёл отмечали во время с 72 по 120 час после выхода из яйца, кауказских — с 72 по 132 час, а итальянских — с 72 по 144 час.

Маточники краевых, кауказских и итальянских пчёл закупоривались через 6 суток после выхода из яйца, краинских — через 5 суток. Максимальная масса тела маточной личинки отмечена в момент закупоривания маточника составляла у краевых пчёл 308 мг, кауказских — 298 мг, краинских — 300 мг, а итальянских — 326. Самые большие приросты массы тела маточных личинок краевых и кауказских пчёл отмечены во время с 96 по 132 час после выхода из яйца, краинских — с 84 по 120 час, а итальянских — с 84 по 144 час.

Трутневые ячейки закупоривались всеми 4 исследованными породами пчёл через 7,5 суток после выхода из яйца. Во время закупоривания ячеек максимальная масса трутневой личинки краевой породы составлала 406 мг, кауказской — 390 мг, краинской — 400 мг, а итальянской — 422 мг. В период между 4 и 5 сутками трутневые личинки итальянских пчёл росли несколько

strona 194

медленнее чем личинки остальных пород. Самые большие приросты краевых и кауказских личинок отмечали во время с 96 по 158 час после выхода из яйца.

Полученные результаты представляют собой интересные информации для пчеловодов занимающихся разведением пчелиных маток исследованных пород пчёл.

CHANGES IN BODY WEIGHTS OF QUEEN AND DRONE LARVAE OF FOUR BEE RACES FROM HATCHING TO CELL CAPPING

Anna Król

Summary

Differences in body weight gains of all bee developmental stages, maximum body weight of larvae and time of queen and drone cell capping were demonstrated between the bee races investigated. Cells of indigenous and Carniolan races were capped within 5.5 days after hatching, Caucasian race within 6 days and Italian race within 6.5 days. Maximum larva weight at the moment of capping was 148 mg in indigenous bees, 200 mg in Carniolan, 156 mg in Caucasian and 158 mg in Italian. The maximum body weight gains in indigenous and Carniolan larvae were observed at 72—120 h following hatching, in Caucasian at 72—132 h and in Italian at 72—144 h. Queen cells of indigenous, Caucasian and Italian bees were capped an day 6 after hatching of larvae, while queen cells of Carniolan bees were capped on day 5. Maximum body weight of queen larvae at the moment of queen cell capping was 308 mg in indigenous race, 298 mg in Caucasian, 300 mg in Carniolan and 326 mg in Italian. The highest body weight gains in queen larvae of indigenous and Caucasian bees were observed at 96—132 h after hatching, in Carniolan bees at 84—120 h and in Italian bees at 84—144 h. Drone cells were capped by all the races within 7.5 h after hatching. The maximum weight of drone larvae at the moment of capping was 406 mg in indigenous race, 390 mg in caucasian, 400 mg in Carniolan and 422 mg in Italian. Between the 4th and 5th days drone larvae of Italian race were growing slower than those of other races. The highest body weight gains in indigenous and Caucasian larvae were noted 96—158 h after hatching, and in Carniolan and Italian larvae between 96 and 180 h. The results obtained are useful for bee-queen keepers.


Errata — błędy druku znalezione podczas digitalizacji

  • s. 183: „karmionei” → karmione
  • s. 185, tab. 1: „Aarvage of l” → Age of larva
  • s. 185, tab. 1, 3×: „Postacie — From” → Postacie — Form
  • s. 185, tab. 1: „gueens” → queens
  • s. 185, tab. 1, pierwsza kolumna: „60—73″ → 60—72
  • s. 188, tab. 2: „Caucasion” → Caucasian
  • s. 190, tab. 3: „gainsin” → gains in
  • s. 190, tab. 3: „Italiant” → Italian
  • s. 192: „Maksymalnie masa” → Maksymalna masa
  • s. 192: „zasklepiana” → zasklepiane
  • s. 192, tab. 4, trutnie krajowe, 120—132 h: „19,8″ → 91,8
  • s. 193, piśmiennictwo: „tieorrii” → tieorii
  • s. 193, streszczenie: „вемени” → времени
  • s. 193, streszczenie: „составлала” → составляла
  • s. 193–194, streszczenie, 7×: „кауказских” → кавказских
  • s. 193, streszczenie: „кауказской” → кавказской
  • s. 194, streszczenie: „capped an day” → capped on day
  • s. 194, streszczenie: „within 7.5 h” → within 7.5 days

Podobne wpisy