WPŁYW ŚRODKÓW DEZYNFEKCYJNYCH NA BACILLUS LARVAE WHITE
tekst: Rudolf Niemczuk
Pszczelnicze Zeszyty Naukowe, Rok XV, 1971 — Rudolf Niemczuk
strona 60PSZCZELNICZE ZESZYTY NAUKOWE ROK XV, NR 1-2 WRZESIEŃ 1971
Rudolf Niemczuk
Pracownia Chorób Owadów WZHW Wrocław
WPROWADZENIE
Z uwagi na tryb życia pszczół (Borchert 1957, Kirkor 1953, Pobiegajło 1957) i na ochronę produktów pasiecznych (Kadesjo 1956, Krasikowa i Kozłowa 1958, Tomašec 1957) dezynfekcja w pasiece wymaga specjalnych warunków. Niektórzy autorzy trudności te chcą pominąć, polecając stosowanie radykalnej metody, to znaczy palenia pni zakażonych zgnilcem złośliwym (Borchert 1956, Clark 1956, Rea 1956, Roff 1957).
Obowiązująca w Polsce instrukcja nie najlepiej uwzględnia aktualne potrzeby dezynfekcji pasiecznej, szczególnie jej wielokierunkowości, szybkości i dokładności. Nie wydaje się również, aby wpływ środków dezynfekcyjnych na zarazek zgnilca złośliwego był w pełni wyjaśniony. Jedynie czynnik temperatury w działaniu środków odkażających doczekał się wyczerpującego wyjaśnienia (Chreorgh 1956, Niemczuk 1962, 1965, Pobiegajło 1957, Rousseau 1956). Żałować należy, że to zagadnienie nie uzyskało takiego znaczenia w nauce, jakie mają od dawna substancje stosowane w walce z chorobami innych zwierząt (Dichtiar 1954, Ganuszkin 1955, Gromaszewski 1951, Oberfeld 1952, Stryszak 1954 i Turicz, Sołoniew 1954).
W zwalczaniu zgnilca złośliwego u pszczół zostały zastosowane dotychczas dwie grupy środków leczniczych: sulfonamidy (Hasseman 1946, Latham 1947, Reinhardt 1947 i Połtiew 1967) oraz antybiotyki (Katznelson 1949, 1950, 1952, Niemczuk 1962, Brizard i inni 1964, Kostecki 1969).
Celem niniejszej pracy było określenie wpływu dostępnych i względnie tanich środków dezynfekcyjnych stosowanych w różnych warunkach pasiecznych na bakterie (Bacillus larvae White), wywołujące zaraźliwą chorobę czerwiu, nazywaną zgnilcem złośliwym (histolysis infectiosa perniciosa larvae) i zwalczaną z urzędu. Ponieważ forma przetrwalnikowa sprawcy choroby jest odporniejsza w stosunku do środków dezynfekcyjnych
strona 61od wszystkich znanych drobnoustrojów chorobotwórczych występujących w pasiekach, dlatego jej zniszczenie jest jakby równoznaczne z unieszkodliwieniem tych innych bakterii. Ustalenie dawek dezynfekcyjnych badanych substancji łączy się jednak z potrzebą określania stopnia wrażliwości pszczół na te środki, co również przebadano.
MATERIAŁ I METODA
W badaniach laboratoryjnych materiał doświadczalny stanowiła ciągliwa masa larwalna z zakażonych zgnilcem złośliwym plastrów, uzyskanych z terenowej pasieki. Na pojedyncze sterylne drewienka nakładano pełną zawartość dwóch komórek zakażonego plastra. Umieszczano je następnie w wyjałowionych szklanych naczyniach i suszono w temperaturze 37°C przez pełne trzy dni. Przetrwalniki zgnilca nie są wrażliwe na wysychanie i są zdolne do uaktywnienia się nawet po dwudziestoletnim przechowywaniu.
Wysuszony materiał zakaźny lokowano w sterylnych płytkach Petriego i zalewano płynami dezynfekcyjnymi po 1 ml na drewienko. Po ekspozycji przez 0,5, 1 i 2 godz. w temperaturze 0, 16 i 37°C materiał umieszczano w probówkach z płynną pożywką drożdżową Katznelsona. Za kontrolę przyjęto materiał zakaźny w takim samym podłożu wzrostowym, nie poddany jednak działaniu substancji dezynfekujących. Pożywki z zakażonymi i kontrolnymi drewienkami inkubowano w temp. 37°C przez 3 dni, wyniki zaś wzrostu bakterii sprawdzano codziennie.
Ze środków dezynfekujących użyto: a) ług sodowy w roztworach 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11 i 12%, b) fenol i lysol w 2 i 5%, c) d) chinosol w 2 i 3%, e) bioval w wodnym roztworze 0,5, 1, 2,5 i 10%, oraz w roztworze alkoholowym (etylowy) 5, 8 i 10%, f) formalinę w roztworach 0,5, 1, 2, 3 i 10%, g) alkohol w roztworach 2 i 4%, h) formalinę 2% z alkoholem etylowym 2% oraz i) formalinę 2% z alkoholem etylowym 1%.
W badaniach pasiecznych materiał doświadczalny stanowiły plastry całe i wycinki z czerwiem zaatakowanym przez zgnilec złośliwy i dodatkowo plastry z motylicą. Plastry poddawano kąpieli przez 3 i 6 godzin w temperaturze 10 i 20°C. Do kąpieli zastosowano następujące roztwory: a) formalinę w wodzie o stężeniu 3 i 4%, b) formalinę z alkoholem o stężeniu 2%, Poza tym użyto par formaldehydu, które uzyskiwano w następstwie dodawania do rozwodnionej formaliny nadmanganianiu potasu (30 ml formaliny + 15 ml wody + 25 g nadmanganianu potasu na 1 m3). Uwzględniono tutaj pojedynczą dawkę 7,5 ml formaliny + 3,75 ml wody + 6,25 g KMnO4, i podwójną — 15 ml formaliny + 7,5 ml wody + 12,5 g KMnO4-par.
Plastry po wysuszeniu wstawiano do trzech pni. Osuszone natomiast wycinki plastrów po napełnieniu syropem cukrowym 1 : 1, umieszczano w ulikach doświadczalnych z pszczołami, gdzie zachowanie się owadów
strona 62obserwowano przez okres 10 dni. Do tych doświadczeń użyto 3 grupy pszczół. Pierwszą grupę stanowiły robotnice młode, świeżo wygryzione z czerwiu przetrzymywanego w termostacie w 25°C, drugą pszczoły nieco starsze ale jeszcze nielotne i trzecią robotnice zbieraczki nekatru i pyłku.
Plastry opanowane przez motylicę woskową (Galleria mellonella L.) lub wycinki po ekspozycji odkażającej poddawano kontrolnym badaniom biologicznym celem określenia zdolności wzrostowych ciem i jaj motylicy, oraz ich odporności na stosowane środki dezynfekcyjne.
WYNIKI
Działanie badanych środków dezynfekcyjnych na zarazki zgnilca złośliwego naniesione na materiał drzewny, który jest dobrym wehikułem dla tych bakterii, było pod względem praktycznym słabe z wyjątkiem tylko wodnych roztworów formaliny i formaliny z dodatkiem alkoholu etylowego (tab. 1). Roztwór ługu sodowego nawet dwunastoprocentowy po dwugodzinnej ekspozycji w temperaturze 0 i 16° nie powoduje zahamowania wzrostu laseczki zgnilca złośliwego. Ekspozycja natomiast 0,5 godzinna ale w temperaturze 37°C przy użyciu 8% roztworu daje rezultat pozytywny.
Tabela 1 Działanie środków dezynfekcyjnych na Bacillus larvae White (Doświadczenia laboratoryjne)
| Nazwa środka | Stężenie w % | Temperatura C | Czas działania w godz.: 0,5 | Czas działania w godz.: 1,0 | Czas działania w godz.: 2,0 |
|---|---|---|---|---|---|
| ług sodowy | 12 | 0, 16, 37 | + | + | + |
| 8 | 37 | − | − | − | |
| fenol | 5 | 0, 16, 37 | + | + | + |
| lysol | 10 | 0, 16 | + | + | + |
| 10 | 37 | − | − | − | |
| chinosol | 3 | 0, 16, 37 | + | + | + |
| alkohol etyl. | 3 | 0, 16, 37 | + | + | + |
| bioval wodny | 10 | 0, 16, 37 | + | + | + |
| bioval alkohol. | 8 | 0 | + | + | + |
| 7 | 37 | + | + | + | |
| 8 | 16, 37 | − | − | − | |
| formalina | 2 | 0, 16 | + | + | + |
| 2 | 37 | − | − | − | |
| 3 | 0, 16, 37 | − | − | − | |
| formalina + 2% alkoholu etyl. | 2 | 0, 16, 37 | − | − | − |
| formalina + 1% alkoholu etyl. | 2 | 0, 16 | + | + | + |
| 37 | − | − | − |
Roztwór fenolu zarówno w 2% jak i 5% stężeniu okazał się do tego celu nieskuteczny. Praktycznie nieskuteczny okazał się również lysol, albowiem dopiero 10% roztwór w temp. 37° i po półgodzinnym działaniu potrafił spowodować zahamowanie wzrostu zarodników laseczki zgnilca. Zresztą tak fenol jak i lysol ze względu na zapach udzielający się miodowi można stosować tylko bardzo ostrożnie i chyba jedynie celem zabezpieczenia rojów przed rabunkiem w czasie przeprowadzania zabiegów przesiedlania, ale nie w celach dezynfekcyjnych. Chinosol jak i alkohol okazały się również nieskuteczne.
Dziesięcioprocentowy bioval w roztworze wodnym był obojętny dla laseczki zgnilca lecz takie samo stężenie biovalu w roztworze alkoholowym w temperaturach 0, 16 i 37° oraz 8% w temp. 16 i 37° potrafiło zabić zdolności rozwojowe zarazka już po półgdzinnym oddziaływaniu. Nie zaobserwowano żadnego działania biovalu o stężeniu 8% w temp. 0° oraz o stężeniu 7% w temp. 37°. Zróżnicowanie się tych wyników jest interesujące.
Formalina 2% w temperaturze 37° oraz 3% w temperaturze 0, 16 i 37° po półgodzinnej ekspozycji hamowały wzrost bakterii. Ponieważ bioval w roztworże alkoholu etylowego okazał się skuteczny, wypróbowano dlatego jeszcze formalinę z dodatkiem alkoholu. Jeżeli 2% formalina bez alkoholu hamowała wzrost zarazka po półgodzinnej ekspozycji w temperaturze 37°C, to taki sam roztwór z dodatkiem alkoholu oddziaływał skutecznie we wszystkich badanych temperaturach (0, 16 i 37°C). Jednoprocentowy dodatek alkoholu okazał się natomiast za słaby, aby wzmóc zdolności bakteriobójcze formaliny w temperaturze 0 i 16°C. Wyniki tego oddziaływania były podobne do wyników obrazujących wpływ 2% formaliny bez dodatku alkoholu.
Odkażające działanie par formaldehydu na zazgnilczone plastry ujawniło się po 12-godzinnej ekspozycji w temp. 20°C przy zastosowaniu pojedynczej
Tabela 2 Działanie par formaldehydu na Bacillus larvae White (Doświadczenie pasieczne)
| Dawka na 1/4 m3 | Czas działania godz. | Temperatura C | Wzrost bakterii po działaniu par w odstępie: 12 godz. | Wzrost bakterii po działaniu par w odstępie: 24 godz. | Wzrost bakterii po działaniu par w odstępie: 48 godz. |
|---|---|---|---|---|---|
| pojedyncza | 6, 12 | 10 | + | + | + |
| 7,5 ml formaliny | 6 | 20 | + | + | + |
| 3,75 ml wody | 12 | 20 | − | − | − |
| 6,25 g KMnO4 | |||||
| podwójna | 6, 12 | 10 | + | + | + |
| 15 ml formaliny | 6, 12 | 20 | − | − | − |
| 7,5 ml wody | |||||
| 12,5 g KMnO4 |
dawki środków wyzwalających pary. Podwójna dawka zastosowana w temp. 20°C dała taki sam efekt już po 6 godzinach, natomiast w temperaturze 10°C uzyskano wynik ujemny zarówno przy pojedynczej jak i przy podwójnej dawce (tab. 2).
Tabela 3 Śmiertelność pszczół na plastrach odkażanych i na nieodkażanych (I — grupa pszczół świeżo wygryzionych, II — grupa pszczół nielotnych, III — grupa pszczół lotnych)
| Nazwa środka dezynfekcyjnego | Liczba pszczół w grupie, na plastrach | Liczba pszczół padłych w dniu doświadczenia: 1 | Liczba pszczół padłych w dniu doświadczenia: 3 | Liczba pszczół padłych w dniu doświadczenia: 5 | Liczba pszczół padłych w dniu doświadczenia: 7 | Liczba pszczół padłych w dniu doświadczenia: 10 | Procent pszczół padłych w doświad. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| chinosol 2% | odkaż. I — 80 | 3 | 2 | 4 | 8 | — | 21 |
| nieodkaż. I — 36 | 1 | 1 | — | — | — | 5 | |
| odkaż. II — 100 | 1 | 2 | 3 | 7 | 3 | 16 | |
| nieodkaż. II — 100 | 1 | 1 | 2 | — | — | 4 | |
| odkaż. III — 100 | 1 | 1 | 7 | 2 | 1 | 12 | |
| nieodkaż. III — 100 | 2 | — | 3 | 5 | 5 | 15 | |
| chinosol 3% | odkaż. I — 72 | 11 | 10 | 26 | 23 | — | 96 |
| nieodkaż. I — 29 | — | — | 2 | — | — | 6 | |
| odkaż. II — 100 | 20 | 18 | 10 | 12 | 13 | 73 | |
| nieodkaż. II — 100 | 2 | — | 4 | — | — | 6 | |
| odkaż III — 100 | 17 | 18 | 9 | 15 | 12 | 81 | |
| nieodkaż. III — 100 | 4 | 2 | 4 | 3 | 1 | 14 | |
| formalina 4% | odkaż. I — 51 | 8 | 11 | 21 | — | 3 | 84 |
| nieodkaż. I — 40 | — | — | 3 | — | — | 7 | |
| odkaż. II — 100 | 5 | 9 | 2 | 5 | 3 | 21 | |
| nieodkaż. II — 100 | 1 | 1 | 1 | 2 | 1 | 6 | |
| odkaż. III — 100 | 6 | 7 | — | 4 | 2 | 19 | |
| nieodkaż. III — 100 | — | — | 1 | 2 | 13 | 16 | |
| formalina + 2% alkohol etyl. | odkaż. I — 48 | 5 | 4 | 11 | — | — | 43 |
| nieodkaż. I — 38 | — | — | 1 | — | — | 2 | |
| odkaż. II — 100 | 8 | 8 | 2 | — | — | 18 | |
| nieodkaż. II — 100 | 2 | — | — | — | — | 2 | |
| odkaż. III — 100 | 2 | 12 | 4 | — | — | 18 | |
| nieodkaż. III — 100 | — | — | — | 5 | 11 | 16 |
Trzygodzinna kąpiel zazgnilczonych plastrów w 3% roztworze wodnym formaliny okazała się skuteczna w temp. 10 i 20°C. Zanurzanie zazgnilczonych plastrów w 4% formalinie nie wpłynęło ujemnie na pszczoły, którym poddano tak odkażoną woszczynę. Wskazują na to wyniki prób klateczkowych i ulowych. Klateczkowe próby toksykologiczne (tab. 3) z plastrami poddanymi kąpieli w 4% roztworze wodnym formaliny, w 3% formaliny z dodatkiem alkoholu etylowego w ilości 2% wykazały większy procent zamierania pszczół najmłodszych (84 i 43), a mniejszy u osobników starszych ale jeszcze nielotnych (21, 18). Roztwór wodny formaliny z dodatkiem alkoholu etylowego okazał się tutaj nieco łagodniejszy dla pszczół
strona 65aniżeli czysty roztwór formaliny 4%. Spożycie przez pszczoły pokarmu zlokalizowanego w plastrach moczonych w roztworze wodnym 2% chinosolu dało również większy procent śmiertelności u pszczół świeżo wygryzionych (24) a mniejszy u nieco starszych (16) i najmniejszy u lotnych (12). Natomiast chinosol 3% okazał się bardzo toksyczny dla wszystkich grup pszczół, chociaż nieco bardziej wrażliwe okazały się osobniki najmłodsze. Kontrolne grupy pszczół dały średni procent zamierania w granicach od 5 do 15.
Tabela 4 Rozwój rodzin pszczelich na plastrach odkażanych 4% formaliną
| Rodzaj pni | Data kontroli pni | Liczba plastrów w gnieździe: obsiadłych | Liczba plastrów w gnieździe: zaczerwionych | Liczba plastrów w gnieździe: z pokarmem | Liczba plastrów w gnieździe: odebranych | Liczba plastrów w gnieździe: danych |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Odkażone (średnia z 3 pni) | Przed odkażeniem (1—10.VI) | 10 | 3 | 10 | 7 | 7 |
| Po odkażeniu 8 tygodni | 11,3 | 4,1 | 11 | 1,3 | 6 | |
| Nieodkażone (1 pień) | Przed odkażeniem (1—10.VI) | 10 | 3 | 10 | — | — |
| Po odkażeniu 8 tygodni | 12 | 5 | 12 | 2 | 6 |
Próby ulowe z formalinowanymi plastrami prowadzono w okresie pełnego sezonu pszczelarskiego (tab. 4). Wyniki doświadczeń wskazują na brak jakiegokolwiek szkodliwego działania danego środowiska na pszczoły. Jak się okazało owady jednakowo chętnie obsiadały plastry formalinowane jak też nie poddawane kąpieli. Matka pszczela czerwiła prawidłowo na danych plastrach, rozwój czerwiu przebiegał bez widocznych zmian chorobowych. Pokarm złożony przez owady do komórek plastrowych nie powodował żadnych zaburzeń rozwojowych w rodzinie pszczelej. Efekty pracy pszczół były jak najbardziej zadowalające. Siła rojów wzrastała w sposób widoczny, wzrosła też ilość czerwiu o 0,5 do 2 plastrów a obsiadłych plastrów o 1 do 2. Ponadto pszczoły zgromadziły dostateczne ilości miodu, od 5 do 7 plastrów. Wyniki te nie są słabsze od zarejestrowanych w pniu kontrolnym, w którym ilość czerwiu wzrosła o 2 plastry, obsiadłych plastrów też o 2 a miodu dojrzałego o 6 plastrów.
W zamotyliczonych plastrach, poddanych uprzednio działaniu 3% i 4% roztworów wodnych formaliny nie rozwinęły się już motylice, chociaż przechowywano je przez okres jednego miesiąca w warunkach pokojowych, w których normalny rozwój ciem odbywa się do 2 tygodni a nawet wcześniej. Z jaj, które były w dużej liczbie przylepione do dezynfekowanych ramek nie wygryzły się larwy.
strona 66DYSKUSJA
Dezynfekcja plastrów jest bardzo potrzebna i wskazana w pasiekach w pobliżu ognisk chorobowych, z uwagi na sprzyjający rozprzestrzenianiu się zarazków tryb życia pszczół. Brak dokładnych danych o wpływie środków dezynfekcyjnych na wewnętrzne środowisko rodzin pszczelich powoduje unikanie tego rodzaju zabiegów.
Otrzymane wyniki przeprowadzonych doświadczeń nad działaniem substancji odkażających na Bacillus larvae W. w różnych warunkach środowiskowych wyraźnie wskazują na wpływ różnego stężenia stosowanych roztworów, temperatury przy jakiej przeprowadzano zabieg i długości okresu ekspozycji na wynik dezynfekcji pasiecznej. Długość ekspozycji na działanie odkażające szczególnie mocno uwypukla się przy stosowaniu par formaldehydu.
Zalecana dotychczas dezynfekcja pasieczna przy zamotylczeniu gniazd pszczelich, a nawet przy chorobie zarodnikowej, jest wielce kłopotliwa. Używa się do tego kwasu octowego lodowatego i siarki, przeprowadzając zabiegi w pomieszczeniach zamkniętych. Stwierdzono, że po takim zabiegu duża ilość zarazków pozostaje w pełnej zdolności rozwojowej. Przy odkażaniu plastrów zamotyliczonych zabieg trzeba powtarzać mniej więcej po 2 tygodniach, gdyż gaz nie szkodzi jajom motylicy.
Przedstawione w niniejszej pracy wyniki wskazują na znaczne usprawnienia oraz podniesienie skuteczności dezynfekcji zamotyliczonych gniazd pszczelich.
Proponowany przez niektórych specjalistów 2% roztwór chinosolu w walce z kiślicą nie zdał w naszych doświadczeniach egzaminu, chociaż zarazki jej na ogół mało są odporne na szkodliwe czynniki środowiska. Wydaje się jednak, że chinosol może mieć zastosowanie jako środek zabezpieczający plastry przed pleśnieniem w magazynach.
Stosowanie bardziej stężonej formaliny, ponad 3% lub 2% z dodatkiem 2% alkoholu etylowego nie jest potrzebne, gdyż wszystkie dotychczas znane bakterie chorobotwórcze pszczół zostają zabite przy użyciu niższych jej stężeń (2%). Poza tym wyższe od 3% stężenie wymagałoby dodatkowych kąpieli traktowanych plastrów a także sprzętu w 2% roztworze wodnym amoniaku.
WNIOSKI
W wyniku badań stwierdzono, że do środków odkażających plastry i sprzęt pszczelarski można zaliczyć ług sodowy, lysol, bioval alkoholowy, formalinę i formalinę z dodatkiem alkoholu etylowego. Zarazki zgnilca złośliwego i wszystkie formy mola woskowego są niszczone przez następujące środki: ług sodowy w stężeniu 8% i w temp. 37°, lysol w stężeniu 10% i w temp. 37°, roztwór alkoholowy biovalu 8% w temp. 16 i 37°, formalina 2% w temp. 0, 16 i 37°, formalina 2% z alkoholem etylowym 2%, w temp. 0, 16 i 37°.
strona 67Wrażliwość na te odkażające środki chemiczne występuje najsilniej u pszczół młodych. Pszczoły starsze są mniej wrażliwe a najmniej lotne i w związku z tym odkażane plastry należy dobrze wysuszyć albo wykorzystywać do rodzin tworzonych głównie z pszczoły lotnej.
LITERATURA
Borchert A. (1957) Biologische Bekampfungen bei Bienenkrankheiten. Dtsch. Landwirtsch. 1; s. 39
Borchert A. (1956) Etude concernant la lutte epidemes des abeilles. Apiculteur 12; s. 202
Clark W. (1956) Brood diseases and their control. Amer. Bee J. 7; s. 286
Demianowicz A. (1956) — Pszczoły ich życie i hodowla, W-wa
Chreorgh A. (1956) O metode folostita pentru vindeoareu diareei. Apiculture, 9, s. 13
Kirkor S. (1953) Choroby pszczół, Warszawa, PWRiL, s. 76, 90
Kadesjo S. (1956) Bipestlagen samt bekampning ar Yngelrötta och nosemasjuka. Bitidningen, s. 186
Krasikowa W. J., Kozłowa W. J. (1955) Obezzarażuwaniji suszi ostrojennej w semiach porażenych ewropejskim gnilcem. Ref. Żurnał, s. 523
Mateszwili I. O. (1958) K woprosu borby z gnilcami pczelinoho rozpłoda. Ref. Żurnał, 6, 550
Meyerhoff G., Seifert L. (1961) Über die Heilung der Faulbrut erkranken Bienenvolker mit sulfathiasol. Montsch. Vetiriner-med. 18, s. 679
Niemczuk R. (1962) Wpływ sulfonamidów i antybiotyków na B. larvae W. in vivo i in vitro. Weterynaria XII, 45, s. 97
Niemczuk R., Sobieszczańska B. (1957) Wpływ toxaphenu na dwa rodzaje motyli zmrocznych. Stresz. materiałów Zjazd. PTP. s. 507
Niemczuk R. (1965) L’influence des mogens de desinfection sur le Bacilla larvae W. dans defferentes conditions de millieu. Apimondia XX Congr. Internat D’apiculture, s. 13
Niemczuk R. (1962) Wpływ środków dezynfekcyjnych na B. larvae W. w różnych warunkach środowiskowych. Biuletyn II Zjazdu PTNW, s. 215
Pobiegajło I. (1957) Oglendi sa suzbijanijen trulezi pcelinjej legla. Ref. Żur. s. 471
Rea George H. (1956) Foulbrood nie bees. Pensylwalia. 9, s. 41
Roff C. (1957) European foulbrood the honeybee. Ref. Żurnał. 15, s. 471
Rosseau M. (1956) Sterilisation des ceres. Abeille France, s. 322
Tomasec I. (1957) Consideresioni generali sulla letta contro la malatide contagiose della api. Zooprofilassi, 7, s. 491
ВЛИЯНИЕ ДЕЗИНФЕКЦИОННЫХ СРЕДСТВ НА BACILLUS LARVAE WHITE
Рудольф Немчук
Резюме
Исследования касались действия водных растворов едкого натра, хинозола, биовала и биовала и формалина с этиловым спиртом на Bacillus larvae White при учтении
strona 68дифференцированных термических условий и периодов экспозиции. Экспериментальные опыты исполнено ин витро и ин виво, принимая во внимание степень восприимчивости пчел к применяемым химическим средствам.
Результаты произведенных исследований указывают на значительную резистенцию склероциев микроба к химическим средствам. Нпр. водный раствор едкого натра уничтожает микробы спустя получасовой экспозиции и то при температуре 37°C. Влияние температуры на дезинфекционное действие исследуемых средств обнаружено также в отношении к спиртовому биовалу и к формалину. И так, 8% спиртовой биовал был эффективен при температурах 16 и 37°C, а 2% формалин только при 37°C, зато 10% биовал и 3% формалин обнаружили дезинфекционные свойства при всех исследуемых температурах.
Фффективной тоже была ванна инфицированных сотов в водных растворах дезинфекционных средств. Использование пчелами высушенных формалинизированных сотов не вызвало у них никаких патологических изменений и не повлияло на сокращение периода жизни.
Формалинизирование сотов оказалось весьма эффективным в борьбе с двуустками пчел (Galeria mellonella и Achroea grisella).
Исследуя степень восприимчивости пчел в клеточных условиях к применяемым химическим средствам обнаружено наиболее значительную восприимчивость у наймладших работии. Старшие были менее впечатлительны, а летучие особи меньше всего. На этом основании такие соты следует употреблять для организации роев и летучих работнии.
INFLUENCE OF DISINFECTANTS ON BACILLUS LARVAE WHITE
by Rudolf Niemczuk
Summary
A research performed on the influence of the water solutions of caustic soda, chinosol, bioval and bioval and formalin with alcohol on Bacillus Larvae White, taking into consideration varied thermic conditions and different periods of exposure.
The experiments were made in vitro and in vivo by taking into account the degree of sensitivity of bees to the chemicals applied.
The results of the research point to a significant survival resistance of the germ to the chemicals. For example, 8 per cent water solution of caustic soda kills the germs only after half-an-hour exposure in a temperature of 37°C. A direct influence of temperature on the efficancy of the disinfectants under investigation, has also been confirmed with reference to bioval alcoholic and formalin. Eight per cent bioval alkoholic was efective in the temperatures of 16° and 37°C whereas 2 per cent formalia acted only at 37°C. On the other hand, 10 per cent bioval and 3 per cent formalin showed disinfectant properties at all investigated temperatures.
Similarly effective was a bath of infected combs in water solutions of the disinfectants. The use of dried up combs by bees did not indicate any pathological changes in them and did not shorten their life span. Formalin bath of combs turned out a very effective means of combatting Galleria mellonella and Achroea grisella.
As far as the sensitivity of bees in cell conditions is concerned the applied chemicals were most harmful to the young generation, less sensitive were the older ones, and the least-the flying bees.
Errata — błędy druku znalezione podczas digitalizacji
- s. 61: „nadmanganianiu” → nadmanganianu
- s. 62: „nekatru” → nektaru
- s. 63: „półgdzinnym” → półgodzinnym
- s. 63: „roztworże” → roztworze
- s. 65: „wygryzionych (24)” → wygryzionych (21)
- s. 67, literatura: „Bekampfungen” → Bekämpfungen
- s. 67, literatura: „epidemes” → épidémies
- s. 67, literatura: „O metode folostita pentru vindeoareu” → O metodă folosită pentru vindecarea
- s. 67, literatura: „bekampning ar Yngelrötta” → bekämpning av yngelröta
- s. 67, literatura: „erkranken Bienenvolker” → erkrankter Bienenvölker
- s. 67, literatura: „sulfathiasol” → Sulfathiazol
- s. 67, literatura: „Vetiriner-med.” → Veterinär-med.
- s. 67, literatura: „mogens” → moyens
- s. 67, literatura: „Bacilla larvae” → Bacillus larvae
- s. 67, literatura: „defferentes” → différentes
- s. 67, literatura: „millieu” → milieu
- s. 67, literatura: „Oglendi sa suzbijanijen trulezi pcelinjej” → Ogledi sa suzbijanjem truleži pčelinjeg
- s. 67, literatura: „Pensylwalia” → Pensylwania
- s. 67, literatura: „Rosseau” → Rousseau
- s. 67, literatura: „ceres” → cires
- s. 67, literatura: „Tomasec” → Tomašec
- s. 67, literatura: „Consideresioni” → Considerazioni
- s. 67, literatura: „letta contro la malatide contagiose della api” → lotta contro le malattie contagiose delle api
- s. 68, streszczenie: „Нпр.” → Напр.
- s. 68, streszczenie: „И так,” → Итак,
- s. 68, streszczenie: „Фффективной” → Эффективной
- s. 68, streszczenie: „Galeria mellonella” → Galleria mellonella
- s. 68, streszczenie: „работии” → работниц
- s. 68, streszczenie: „работнии” → работниц
- s. 68, summary: „efficancy” → efficacy
- s. 68, summary: „alkoholic” → alcoholic
- s. 68, summary: „efective” → effective
- s. 68, summary: „formalia” → formalin
