Pierwsze wyniki badań nad występowaniem owadów spadziujących w lasach woj. krakowskiego, rzeszowskiego i kieleckiego

tekst: Zofia Soczek

Pszczelarstwo, Rok XV, nr 7–8, lipiec–sierpień 1964 — Mgr Zofia Soczek

Mgr Zofia Soczek

595 . 752 . 2 : 595 . 752 . 3 : 638 . 135/139

strona 7

zdjęcie — kilka mszyc o owalnych odwłokach i długich odnóżach na gałązce

W poprzednim artykule zamieszczonym w czerwcowym numerze „Pszczelarstwa” z br. charakteryzowałam lasy województwa krakowskiego, rzeszowskiego i Świętokrzyskiego Parku Narodowego z punktu widzenia zasobności ich w gatunki drzew, ważnych dla pożytku spadziowego. Wypada teraz omówić drugi czynnik, nieodzowny dla produkcji spadzi, a mianowicie owady spadziujące.

Owadami wydzielającymi spadź są pluskwiaki równoskrzydłe (Homoptera), w naszych warunkach głównie mszyce (Aphidoidea) i czerwce (Coccoidea), żerujące na drzewach szpilkowych i niekiedy także na liściastych. Owady te pojedynczo lub koloniami opanowują liście, młode pedy, gałęzie a niekiedy pnie drzew. Odżywiają się one sokiem roślinnym, pobierając go z rurek sitowych tkanki przewodzącej roślin przy pomocy aparatu gębowego, wykształconego w postaci ssawki.

Jak wiadomo, sucha masa soku roślinnego zawiera przeciętnie około 90% węglowodanów i zaledwie 5% białek. U szybko rosnących i rozmnażających się owadów istnieje bardzo duże zapotrzebowanie na białko. Dla pozyskania odpowiedniej jego ilości owady te muszą przeprowadzić przez swój przewód pokarmowy bardzo dużo soku roślinnego. Oczywiście nie są one wtedy w stanie przyswoić całej ilości zawartych w nim cukrów i wydalają je z konieczności na zewnątrz.

Szybkie przeprowadzanie soku roślinnego przez przewód pokarmowy tych owadów możliwe jest dzięki specjalnemu urządzeniu filtracyjnemu, umożliwiającemu oddzielenie wody z pokarmu już w jelicie środkowym. Do przedniej części odpowiednio wykształconego jelita środkowego przylega początek jelita tylnego. W miejscu tym nabłonki obu przylegających części są bardzo cienkie i tworzą razem tzw. komorę filtracyjną. Przez nią zubożony o pewne składniki sok komórkowy roślin przechodzi wprost do jelita tylnego z pominięciem tej części przewodu pokarmowego, w której zachodzi właściwe trawienie. Wydalona przez owady, nie przyswojona przez ich organizm ciecz zawiera w dużej ilości cukry. Według najnowszych badań znajdują się tam też pewne ilości związków azotowych. Tę wydalinę pluskwiaków — spadź — chętnie zlizują pszczoły i przerabiają ją na miód zwany miodem spadziowym.

Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”

Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.

Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna

Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.

Masz już dostęp? Zaloguj się.

Podobne wpisy