O możliwości poprawy wiosennych pożytków pszczelich – czyli drzewa i krzewy w taśmie pokarmowej pszczół

tekst: prof. dr hab. Bożena Denisow, dr Monika Strzałkowska-Abramek

Artykuł z numeru 2/2026 miesięcznika „Pszczelarstwo” kup ten numer

Pszczoła miodna korzystająca z pożytku wierzby iwy

Współczesne zmiany w sposobach gospodarowania w rolnictwie, urbanizacja i zmiany klimatyczne niosą zagrożenie dla populacji owadów zapylających, bowiem prowadzą do zanikania spontanicznej roślinności pożytkowej, a tym samym do niedoborów w ich diecie. Jednym ze sposobów trwałej poprawy pożytków jest wprowadzanie do środowiska obficie kwitnących drzew i krzewów, dostarczających nektaru i pyłku. 

Wykorzystanie drzew i krzewów do poprawy bazy pokarmowej pszczoły miodnej i innych zapylaczy jest koncepcją opłacalną ekonomicznie, bowiem jako gatunki trwałe stanowią one powtarzalne rokrocznie źródło pokarmu. Przyczyniają się również do łagodzenia niedoborów żywności w okresach, gdy brakuje pożytkowych gatunków zielnych. Sadzenie drzew/krzewów w połączeniu z innymi sposobami wzbogacania pożytków (przywracanie półnaturalnych łąk, zakładanie pasów wielokwiatowych w okolicach pasiek) prowadzi do kumulowania korzystnych efektów i ograniczenia niedożywienia zapylaczy. 

 Zarośla śliwy tarniny

Rozpatrując wprowadzanie drzew/krzewów do nasadzeń w celach łagodzenia okresów bezpożytkowych, należy uwzględniać różnice w porze kwitnienia i dostępności pokarmu między regionami położonymi na wschodzie i zachodzie Polski, sięgające nawet ok. 20–30 dni. Przemyślane nasadzenia drzew i krzewów dostarczających nektaru i pyłku mogą nie tylko wzbogacić różnorodność bazy pożytkowej, ale będą także zapewniały ciągłość taśmy pokarmowej zapylaczy. Zasadzone drzewa i krzewy pożytkowe przyniosą największe korzyści za kilka lat, gdy osiągną swój maksymalny potencjał dojrzałości i będą kwitły obficie. Należy również pamiętać, że wprowadzanie drzew i krzewów przynosi pozytywne efekty ekosystemowe, co wpisuje się w szeroko pojętą strategię ochrony przyrody. Wśród nich należy wymienić m.in. poprawę jakości powietrza i wody, wychwytywanie substancji zanieczyszczających glebę czy wiązanie dwutlenku węgla. Odgrywają też dużą rolę w regulacji klimatu, łagodząc skutki zmian klimatycznych, które coraz powszechniej nas dotykają. Zarośla, np. tarniny, ograniczają siłę wiatru. Drzewa dają schronienie i pożywienie różnym gatunkom ptaków oraz drobnych ssaków. Ważna jest także funkcja estetyczna – w okresie kwitnienia możemy zachwycać się pięknymi, kolorowymi kwiatami (żółte kotki wierzb, białe szpalery śliwy tarniny, różnokolorowe kwiaty pigwowców). Drzewa i krzewy poprawiają zatem estetykę miejsc, w których rosną, sprawiając, że ten teren staje się bardziej atrakcyjny przyrodniczo. 

Ten artykuł pochodzi z numeru 2/2026

E-prenumerata obejmuje numer bieżący i kolejne. Wcześniejsze numery są dostępne jako e-wydania — na 12 miesięcy od zakupu.

Kup e-wydanie 2/2026 — 10,00 zł E-prenumerata

Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.

Masz już dostęp? Zaloguj się.

W tym numerze — Luty 2026

  1. Gospodarka pasiecznaZrównoważone i pomyślne pszczelarstwo przez cały rok [2] (Sustainable and successful beekeeping throughout the year)Mića Petrović pełna treść po wykupieniu9 min
  2. Gospodarka pasiecznaIdzie luty – obuj się w… cierpliwośćJacek Wojciechowski pełna treść po wykupieniu7 min
  3. Gospodarka pasiecznaPszczelarskie dylematyBarbara Taberska pełna treść po wykupieniu7 min
  4. Punkt widzeniaWczesnowiosenne pobudzanie rodzin pszczelichDariusz Karwan pełna treść po wykupieniu17 min
  5. Prawodawstwo pszczelarskieCo zrobić, gdy odwiedzi nas nieproszony gośćMarcin Piróg pełna treść po wykupieniu7 min
  6. Pożytki i zapylanieO możliwości poprawy wiosennych pożytków pszczelich – czyli drzewa i krzewy w taśmie pokarmowej pszczółBożena Denisow, Monika Strzałkowska-Abramekdostępny dla Ciebie8 min
  7. Ludzie-miejsca-wydarzeniaOficjalne stanowisko EBA w sprawie porozumienia MERCOSUR i jego wpływu na europejskie pszczelarstwoBoštjan Noč pełna treść po wykupieniu2 min
  8. Ludzie-miejsca-wydarzenia„Pszczelarze na fali” – ależ to był rejs!Piotr Skorupa pełna treść po wykupieniu9 min
  9. ApiterapiaPsychologiczne korzyści z pracy w pasiecePiotr Szyszko pełna treść po wykupieniu5 min
  10. Biblioteka pszczelarzaNowości wydawniczeAnna Marzec pełna treść po wykupieniu4 min

Podobne wpisy