Hodowca pszczół świadczy usługi dla pszczelarzy. Musi odpowiadać na ich potrzeby oraz nowe wyzwania – mówi Przemysław Szeliga (2)
tekst: Jakub Jaroński
Artykuł z numeru 5/2022 miesięcznika „Pszczelarstwo” kup ten numer w wersji drukowanej
JJ: Wspomniał Pan o niekontrolowanym sprowadzaniu pszczół z zagranicy. Jak wiemy, pszczoły Buckfast, mają różne geny, również afrykańskie.
PS: Oczywiście. Dopóki ona sobie „siedziała” na wyspie, w Wielkiej Brytanii, tam gdzie się to zaczęło, z naszego, krajowego, punktu widzenia wszystko wyglądało bezpiecznie. U nas, gdzie napszczelenie jest bardzo duże, a za tym idzie duże jest także nasycenie trutniami, nie ma wyizolowanych miejsc do kojarzeń, trzeba o wiele bardziej ostrożnie podchodzić do takich… wynalazków (mam nadzieję, że nikt się nie obrazi). Po jakimś czasie w słoiczkach jest tylko farba w kolorze szarym. My, hodowcy, sobie z tym poradzimy, bo mamy inseminację i odpowiednio duże stada, w których zdeponowane są czyste farby. Mimo że na razie jest to odległe w czasie, to jednak trzeba powiedzieć, że intensywne reprodukowanie tego typu pszczół może w konsekwencji doprowadzić do tego, że chwalone przeze mnie wcześniej unasienianie naturalne, mimo że jest tylko jedna matka, będzie skutkowało pojawianiem się pszczół o bardzo zróżnicowanych cechach w jednej rodzinie pszczelej.
JJ: Nieprzewidywalnych?
PS: Tak. Krzyżowanie pszczół w ogóle jest mało przewidywalne. Praca hodowcy to czasem zabawa w ciuciubabkę. Dzięki inseminacji jest nam łatwiej, ale niektóre perełki, powstają przez przypadek. Jeden z hodowców, mówi, że trzeba mieć intuicję hodowlaną. Coś w tym jest. Trzeba mieć szczęście i intuicję, aby stworzyć perełki. Problem z linią Buckfast jest taki, że wprowadza się obce geny. Zwolennicy tej linii używają też argumentu, że na terenie UE mamy swobodę przepływu towarów i usług. Ale to, że coś wolno robić, nie znaczy, że powinno się to robić. Jeżeli chodzi o konkretne podgatunki czy linie, jest pełna swoboda, jeśli np. władze województwa nie wprowadzą zarządzeń na własnym terenie. W obrębie Unii też są pewne ograniczenia związane z procedurami weterynaryjnymi, ale praktyka „kolekcjonerów” świadczy o tym, że procedury są często pomijane. Kolekcjonerami nazywam ludzi, którzy przywożą matki dla siebie i oferują ich córki, często utrzymując je na terenie jednej pasieki. Kolekcjonują takie matki i do reprodukcji raz użyją jednej, raz drugiej. W pasiece, w której jest kilkanaście linii, nie da się prowadzić wychowu. Chciałbym wierzyć w dobre intencje „kolekcjonerów”, ale to trudne, bo wiem, jak trudno jest to ogarnąć od strony organizacyjnej. Do kogoś, kto oferuje kilkanaście różnych ras, należy podchodzić z dużą ostrożnością. Każda z nich ma inne cechy i z każdą rasę trzeba dobrze poznać. Hodowca, aby odnieść sukces, musi swojego partnera w postaci pszczoły nie tylko pokochać, ale także bardzo dobrze poznać. Mimo wszystko głęboko wierzę, że rynek jest w stanie wiele rzeczy zweryfikować. Bardzo ważna jest świadomość pszczelarzy. Jeżeli ktoś chce mieć pszczołę, np. kaukaską, niech sięga do pasieki hodowlanej, która w tym się specjalizuje, niech zaopatruje się tam, gdzie linia powstała, u hodowcy, który ją stworzył. Po co sięgać do pośrednika, który zajmuje się reprodukcją i czerpie korzyści z czyjejś wieloletniej pracy? Z tym wiąże się kolejny problem, nierozwiązany w Polsce: jeżeli hoduję linię, której poświęciłem wiele lat życia, pojawia się pytanie, czy nie powinienem takich matek reprodukcyjnych sprzedawać na licencji, podobnie jak to się dzieje w przypadku filmów. Do obejrzenia zakupionego filmu w domu nie potrzebujemy licencji, jeżeli jednak chcemy wyświetlić go w kinie, musimy ją mieć, dlatego że zaczynamy na tym zarabiać. Wracając do pszczół, warto zastanowić się, czy cena materiału reprodukcyjnego w Polsce jest adekwatna do poniesionych kosztów, jeżeli matka reprodukcyjna w Polsce ma równowartość 10 czy 15 matek jednodniowych. Najbardziej uczciwy byłby model z licencją; to umożliwiałoby produkowanie na swoje potrzeby za darmo, ale w przypadku sprzedawania, trzeba byłoby dzielić się z twórcą pszczoły.
Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”
Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.
Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna
Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.
Masz już dostęp? Zaloguj się.
W tym numerze — Maj 2022
- Rozmowa miesiącaHodowca pszczół świadczy usługi dla pszczelarzy. Musi odpowiadać na ich potrzeby oraz nowe wyzwania – mówi Przemysław Szeliga (2)Jakub Jarońskidostępny dla Ciebie16 min
- Gospodarka pasiecznaPorady z Pszczelej Woli: majTomasz Kędziora pełna treść po wykupieniu9 min
- Gospodarka pasiecznaNajprostsza konstrukcja, najłatwiejsza gospodarka (8)Jakub T. Wilk pełna treść po wykupieniu8 min
- Hodowla pszczółO potrzebie wychowu matek pszczelich raz jeszczeJerzy Samborski pełna treść po wykupieniu13 min
- Produkty pszczeleBadanie jakości wosku poprzez określenie jego temperatury krzepnięciaAlena Bruce Krejčí, Karolína Svobodová, Václav Krištůfek pełna treść po wykupieniu8 min
- Choroby, szkodniki, zatruciaNowe metody ochrony pszczół przed drobnoustrojamiKrystian Marszałek pełna treść po wykupieniu9 min
- Choroby, szkodniki, zatruciaJak postępować w przypadku zatrućAntoni Ożóg pełna treść po wykupieniu6 min
- Pożytki i zapylanieBodziszek i jego krewneMarek Pogorzelec pełna treść po wykupieniu5 min
- Historia pszczelarstwaPszczelarstwo w sztuce medalierskiej: Kongres Apimondia i Ogólnopolskie Dni PszczelarzaHieronim Czerwieniec pełna treść po wykupieniu6 min
- Z pszczołą w herbieNowopskówJerzy Gnerowicz pełna treść po wykupieniu4 min
