„biesiada u bartnika” – pszczelarskie święto na sądecczyźnie
tekst: Krystyna Pohorecka
Artykuł z numeru 8/2026 miesięcznika „Pszczelarstwo” kup ten numer
W pierwszy weekend lipca tradycji kultywowanej od 33 lat przez gospodarzy „Sądeckiego Bartnika” kolejny raz stało się zadość. Przez dwa dni gościli oni w progach swojego rodzinnego gospodarstwa pszczelarzy, sympatyków pszczół oraz lokalną społeczność, oferując szereg wydarzeń o charakterze edukacyjnym i kulturalnym, które poza sporą dawką wiedzy dostarczyły mnóstwo radości - i dorosłym, i dzieciom.
Uroczyste rozpoczęcie „Biesiady u Bartnika” odbyło się tym razem w sobotnie przedpołudnie. Po serdecznym powitaniu przez gospodarzy wszystkich zgromadzonych w „Parku Zarembów” gości nastąpiło wręczenie odznaczeń państwowych oraz resortowych zasłużonym pracownikom „Sądeckiego Bartnika”. Od lat podczas ceremonii otwarcia Biesiady prezentowani są także zwycięzcy corocznego konkursu fotograficznego. Laureaci tej edycji, opatrzonej mottem „Produkty pszczele w apiterapii”, otrzymali trzy równorzędne nagrody. Ich prace można było obejrzeć w Chacie Wystawienniczej. Obecność pocztów sztandarowych lokalnych kół pszczelarskich w trakcie trwania oficjalnej części uroczystości nadały jej szczególnie odświętny charakter, natomiast o artystyczną oprawę zadbał – pielęgnujący polskie tradycje ludowe, muzykę i taniec – Zespół Pieśni i Tańca „Apis” działający przy Technikum Pszczelarskim w Pszczelej Woli.
Wykłady plenarne wygłoszone na zakończenie oficjalnej części Biesiady zainaugurowały konferencję pszczelarską, wprowadzając słuchaczy w tematykę pozostałych prelekcji.
Pierwszy z prelegentów, profesor Jerzy Paleolog Demetraki, starał się odpowiedzieć na pytanie „Co dalej z pszczołami?”, kreśląc wizję przyszłości pszczelarstwa uzależnioną od umiejętnego rozwiązania współczesnych problemów. Na wstępie wykładowca przypomniał, a części słuchaczy może wręcz uzmysłowił, że pszczoła miodna towarzyszy człowiekowi od ponad 6 tys. lat, co świadczy zarówno o tym, że dla ludzi jest niezwykle cenna, jak i o tym, że ma ogromny potencjał adaptacyjny środowiskowych. Mając to na uwadze, współczesne społeczeństwa za wszelką cenę powinny dążyć do wyeliminowania lub osłabienia oddziaływania na pszczoły czynników zagrażających ich istnieniu. Według profesora priorytetem jest rozwiązanie problemu warrozy. Szansy na uzyskanie sukcesu na tym polu upatruje w zintegrowanych metodach zwalczania roztocza Varroa destructor, tj. ograniczeniu populacji pasożyta dzięki zabiegom biotechnicznym (np. poprzez sterowanie wychowem czerwiu w celu uzyskania okresów bezczerwiowych), umożliwiającym zminimalizowanie lub wręcz wyeliminowanie stosowania leków weterynaryjnych (substancji chemicznych). Słusznym kierunkiem są także prace hodowlane podejmowane w celu uzyskania pszczół opornych na pasożyta. Nie należy jednak zakładać, że w wyniku selekcji uda się całkowicie pozbyć roztoczy. Być może dojdzie do pewnej równowagi między Varroa a gospodarzem, natomiast jej utrzymanie będzie wymagało nieustannej kontynuacji tych działań.
Innym poruszonym przez profesora wątkiem była rola pszczoły miodnej w krajach wysoko rozwiniętych, gdzie podstawę diety społeczeństwa stanowią rośliny owadopylne. Mamy tu bowiem do czynienia z pewnym paradoksem, ponieważ m.in. to właśnie intensywne rolnictwo (pestycydy, monokultury) i uprzemysłowienie powodują wymieranie zapylaczy, w tym dziko żyjących. W takich warunkach mimo wszystko łatwiej jest chronić utrzymywane przez człowieka pszczoły miodne, które tym samym gwarantują większe bezpieczeństwo żywnościowe. Profesor Paleolog odpowiadając na tytułowe pytanie w kontekście opracowywanych założeń Projektu Odbudowy Zasobów Przyrodniczych, podkreślił, że przede wszystkim należy rozważyć znaczenie pszczół miodnych w różnych ekosystemach, a wszelkie działania planować w oparciu o zinwentaryzowane zasoby, tak rodzin pszczelich, jak i dzikich zapylaczy. Kluczowa powinna być jednak realna poprawa bazy pożytkowej pszczół.
Przywołane przeze mnie tezy to oczywiście zaledwie wycinek poglądów profesora Paleologa na współczesne problemy pszczelarstwa – wierne odtworzenie tego barwnego i w mistrzowski sposób poprowadzonego wykładu jest niemożliwe. Tym niemniej wiele wypowiedzianych przez profesora myśli można także odnaleźć w czerwcowym wydaniu „Pszczelarstwa”.
Ten artykuł pochodzi z numeru 8/2026
E-prenumerata obejmuje numer bieżący i kolejne. Wcześniejsze numery są dostępne jako e-wydania — na 12 miesięcy od zakupu.
Kup e-wydanie 8/2026 — 10,00 zł E-prenumerata
Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.
Masz już dostęp? Zaloguj się.
W tym numerze — Sierpień 2026
- Żywienie pszczółParadoks syropu glukozowo-fruktozowegoAdam Tofilski pełna treść po wykupieniu7 min
- Gospodarka pasiecznaSierpień – pszczelarski nowy rokJacek Wojciechowski pełna treść po wykupieniu9 min
- Pożytki i zapylanieEwodia koreańska – wartościowa roślina pszczelarska późnego lataBożena Denisow, Monika Strzałkowska-Abramek pełna treść po wykupieniu9 min
- Choroby, szkodniki, zatruciaDlaczego pszczoły znikają, czyli syndrom pustego ulaPaweł Chorbiński pełna treść po wykupieniu11 min
- Inne zapylaczeMikroświat w gnieździe murarki – analiza spektrum pyłkowego przy użyciu mikroskopu elektronowegoKonrad Wilamowski pełna treść po wykupieniu6 min
- Inne zapylaczeMeliponikultura: fascynujący świat pszczół bezżądłych [4]Walerij Isidorow pełna treść po wykupieniu10 min
- Prawodawstwo pszczelarskieOdpowiedzialność pszczelarza za jakość zdrowotną miodu w świetle prawa krajowego i unijnego – analiza przypadkuMICHAŁ MIERKIEWICZ, ANDRZEJ DZIKOWSKI pełna treść po wykupieniu9 min
- Produkty pszczeleMiód kremowany jako produkt premium – moda czy przyszłość rynku?Piotr Szyszko pełna treść po wykupieniu6 min
- WspominamyWspominamyPaweł Chorbiński pełna treść po wykupieniu4 min
- Ludzie-miejsca-wydarzenia„biesiada u bartnika” – pszczelarskie święto na sądecczyźnieKrystyna Pohoreckadostępny dla Ciebie13 min
