Twórca nowej ery w pszczelnictwie

tekst: Stanisław Mazak

Pszczelarstwo, Rok VII, nr 10, październik 1956 — Ks. STANISŁAW MAZAK

Ks. STANISŁAW MAZAK

strona 6

Samodzielnie zaczął pszczelarzyć ks. Dzierżon w 1834 roku, jeszcze jako wikary w Siołkowicach. W swej „Autobiografii“ pisze: „w latach dziecięcych już miałem wielkie zamiłowanie do hodowli pszczół“. Pisze, że ojciec miał pszczoły w pniach, które są rozpowszechnione od Łużyc po Litwę. „Podczas moich studiów we Wrocławiu kierowałem swe kroki w czasie przechadzek tam, gdzie ujrzałem ul lub pasiekę, ażeby uradować się brzękiem pszczół i przyglądnąć się ich pracowitości. .“

Skoro ks. Dzierżon zaczął pszczelarzyć, miał „ule pniowe“ (kłody), jak je nazywają Ślązacy. Już wiosną 1835 r. przełożył plastry do uli skrzynkowych, które skonstruował Christ. Ale te ule nie podobały się ks. Dzierżonowi. Ul Christa był nadstawkowy, w dolnej i górnej kondygnacji nie było ruchomych „listewek — snozów“, ale „ruszta“ — czyli listewki razem zbite. Kondygnację od kondygnacji odłączano za pomocą cięcia drutem. Ks. Dzierżon ostro skrytykował tę metodę, gdyż była ona połączona z „rzezią pszczół“.

Celem uniknięcia tej niedogodności skonstruował swój ul szafkowy otwierany z boku. Dla oszczędności materiału i miejsca w pasiece, oraz dla ekonomii ciepła ks. Dzierżon budował po kilka uli łącznie, dochodząc do liczby 24 — czyli ula pawilonu. Celem zapobieżenia błądzeniu pszczół umieszczał oczka w różnych ścianach i na różnych wysokościach malując nadto ule na różne kolory.

Ul Christa
Ul Christa

Wśród uli ks. Dzierżona spotykamy ogromną różnorodność budowy — są tam niezwykłe formy — jakby wille, bloki i chatki pszczele. Spośród tych przeróżnych połączonych mieszkań pszczelich ulubionym jego ulem był ul na dwie rodziny pszczele — bliźniak. Ul ten cenił najbardziej, gdyż był lekki w przenoszeniu

Ul Dzierżona
Ul Dzierżona

i nie tak prędko wiatr mógł go wywrócić. W książce „Der Zwillingstock“ — (Bliźniak) napisał ks. Dzierżon: „na podstawie mego długiego doświadczenia już dziś stwierdzam, że jest to najbardziej celowe i racjonalne mieszkanie pszczół“. A na jednej z wystaw pszczelarskich powiedział: „Dam 100 marek temu, kto obszedłszy cały świat znajdzie ul lepszy od mego bliźniaka“.

W ulach szafkowych umieścił ks. Dzierżon drzwiczki z boku, gdyż z boku łatwiej można było wyjąć listewkę — snoz z plastrem, bez uszkodzenia pszczół. Przed wyjęciem plastra trzeba było zawsze oddzielić plaster nożem od bocznej ściany. Dla łatwiejszego zaobserwowania — co się dzieje wewnątrz ula zastosował Dzierżon oszklone zawory.

Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”

Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.

Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna

Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.

Masz już dostęp? Zaloguj się.

Podobne wpisy