Szczeć sukiennicza — roślina przemysłowa i miododajna
tekst: Mieczysław Lipiński
Pszczelarstwo, Rok XI, nr 11, listopad 1960 — Mgr inż. Mieczysław Lipiński
Mgr inż. Mieczysław Lipiński
strona 334
Zastosowanie w przemyśle. W przemyśle dziewiarskim, sukienniczym i filcowym zachodzi konieczność nadania tkaninie powierzchni kutnerowatej. Do tego celu używano od dawna główek kwiatostanowych rośliny rosnącej w krajach Śródziemnomorskich (Hiszpania, Francja), zwanej szczecią sukienniczą albo folarską (Dipsacus fullonum L.). Główki te zbudowane są z wielu kwiatów, z których każdy zaopatrzony jest od spodu w specjalny łuskowaty listek, zwany przez botaników przysadką.
Przysadki u szczeci sukienniczej zwężają się w sztywne ostrza, orzęsione krótkimi szczecinkami i zagięte haczykowato w dół. Tymi właśnie haczykami drapie się powierzchnię tkaniny, aby nadać jej pożądany wygląd. W wielu dziedzinach produkcji sukienniczej główki kwiatostanowe tej rośliny są jeszcze do dziś niezastąpione.
Aklimatyzacja szczeci sukienniczej. W Polsce spotykamy trzy dziko rosnące gatunki szczeci. Najczęściej występuje szczeć pospolita (Dipsacus silvestris Huds.). Jajowate główki kwiatowe tej rośliny są po przekwitnięciu używane na zimowe bukiety i wtedy sprzedawcy często farbują je na kolor czerwony lub zielony albo posrebrzają jako ozdoby na choinkę.
W literaturze pszczelarskiej wspomina o szczeci Juljan Lubieniecki (1803—1862) w swym znanym dziele pt. „Dokładna praktyczna nauka dla pasieczników“, wydanym w 1860 r., a więc akurat przed 100 laty. Radzi on tam, aby w czasie przewozu pszczół na wiosnę, w jesieni i w zimie przytykać lekko oczko ula „szyszką czersaka“, tak bowiem nazywa Lubieniecki tę roślinę. W innym miejscu radzi on w braku siatki przytykać tym samym czersakiem oczko ula rabowanego. Taka zatyczka mocno siedzi w oczku, lecz nie utrudnia dostępu powietrza do ula.
Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”
Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.
Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna
Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.
Masz już dostęp? Zaloguj się.
