Międzypokoleniowa stymulacja immunologiczna szansą na ograniczenie chorób czerwiu

tekst: Paweł Chorbiński

Artykuł z numeru 10/2023 miesięcznika „Pszczelarstwo” kup ten numer w wersji drukowanej

Ssaki dystansują owady pod względem odporności adaptacyjnej. Okazuje się jednak, że brak zdolności wytwarzania przeciwciał rekompensują owadom inne mechanizmy obrony przed patogenami, również oparte na pamięci immunologicznej. Jeden z nich umożliwia także lepszą ochronę potomstwa.

Odporność organizmu na zakażenia jest procesem bardzo złożonym, zarówno u zwierząt niższych, jak i wyższych. Z punktu widzenia epidemiologicznego dzieli się ją na naturalną (genetyczną, wrodzoną, fizjologiczną, także nieswoistą), nazywaną czasami opornością (resistentia), oraz nabytą (immunitas), czyli indukowaną przez narażenie tego organizmu na różne patogeny. Odporność naturalna występuje u wszystkich osobników danego gatunku i jest wynikiem identycznych lub zbliżonych mechanizmów, opartych na barierach anatomicznych lub występowaniu substancji zawartych w narządach. Z kolei odporność nabyta powoduje obniżenie wrażliwości organizmu (a nawet całkowitą jego niewrażliwość) na określony patogen (wirus, bakterię, grzyb itp.) przez wytwarzanie różnorodnych substancji mających przeciwdziałać powstałemu zagrożeniu. 

OBRONA KRĘGOWCÓW

Odporność owadów, w tym pszczoły miodnej, różni się od tej, którą znamy u ssaków i człowieka. Kręgowce dysponują najbardziej wyrafinowaną odpornością adaptacyjną, aby móc bronić się przed różnymi patogenami. Obejmuje ona komórki pamięci immunologicznej, które po pierwszym zetknięciu z antygenem wywołują silniejszą i skuteczniejszą odpowiedź immunologiczną. Dzięki możliwości wytwarzania swoistych efektorów odpornościowych (przeciwciał) w stosunku do napotkanych patogenów organizm może skutecznie prowadzić ściśle ukierunkowaną walkę. Dzięki komórkom pamięci, które potrafią przez lata przechowywać informacje o przebytych kontaktach z określonymi zarazkami, możliwe jest bardzo szybkie przeciwdziałanie zagrażającej infekcji wywoływanej przez znany już wcześniej drobnoustrój. Organizm bardzo szybko produkuje odpowiednie immunoglobuliny i nie choruje. To pozwala także na wykorzystanie szczepień profilaktycznych, które są skierowane przeciwko określonym patogenom w celu uodpornienia pojedynczych osobników, stad zwierząt lub populacji ludzi. Przeciwciała mogą być także przenoszone przez zakażone lub uodpornione matki na swoje potomstwo przez łożysko, siarę (u ssaków) lub żółtko jaja (u ptaków, gadów albo ryb). To bardzo istotny mechanizm mający na celu ochronę potomstwa tuż po urodzeniu przed czyhającymi na niego drobnoustrojami. 

Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”

Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.

Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna

Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.

Masz już dostęp? Zaloguj się.

W tym numerze — Październik 2023

  1. Gospodarka pasiecznaPaździernik w pasiece. Przemyślenia dotyczące współczesnych uliKrzysztof Olszewski pełna treść po wykupieniu14 min
  2. Gospodarka pasiecznaUl ludowy: bezinwazyjna gospodarka pasiecznaMateusz Viste pełna treść po wykupieniu5 min
  3. Pożytki i zapylanieŻmijowiec zwyczajnyZofia Kaczmarek pełna treść po wykupieniu3 min
  4. Choroby, szkodniki, zatruciaMiędzypokoleniowa stymulacja immunologiczna szansą na ograniczenie chorób czerwiuPaweł Chorbińskidostępny dla Ciebie8 min
  5. Choroby, szkodniki, zatruciaJak rozpoznać groźne osowateEURL ds. zdrowia psczół pełna treść po wykupieniu1 min
  6. MATERIAŁ INFORMACYJNY MRiRWPodsumowanie pierwszego naboru wniosków o przyznanie pomocyMRiRW pełna treść po wykupieniu5 min
  7. Prawodawstwo pszczelarskieCo w prawie piszczy [3]Janusz Sudoł pełna treść po wykupieniu4 min
  8. Prawodawstwo pszczelarskieTrucie pszczół i niszczenie pasiek – aspekt prawnokarnyŁukasz Tecław pełna treść po wykupieniu7 min
  9. Porady prawneSprzedaż miodu przez InternetŁukasz Tecław pełna treść po wykupieniu4 min
  10. Produkty pszczeleMiody z owocami i ziołami – dla najmłodszych [5]Arkadiusz Ciołkowski pełna treść po wykupieniu10 min
  11. Listy czytelnikówJak przygotowuję rodziny pszczele do zimowliKazimierz Kwiecień pełna treść po wykupieniu7 min
  12. Ludzie-miejsca-wydarzeniaWielka wystawa pszczółGabriela Wilczyńska pełna treść po wykupieniu4 min
  13. Ludzie-miejsca-wydarzeniaXIX Targi Pszczelarskie i Tradycyjnej ŻywnościRedakcja pełna treść po wykupieniu2 min

Podobne wpisy