Jak chronić drzewa? (część VIII). Lipy (Tilia sp.)
tekst: Katarzyna Wieteska
Pszczelarstwo, Rok LXIII, nr 6, czerwiec 2012 — Katarzyna Wieteska
Katarzyna Wieteska
strona 11
Uprawa lip w parkach, przy drogach, w zadrzewieniach wiejskich i w miastach datuje się od niepamiętnych czasów. Długowieczne lipy, 300 – 500-letnie, od wieków służyły ludziom, dając przede wszystkim drewno, łyko i kwiaty na lecznicze napary. Pozostałości dawnych parków, starsze okazy drzew i aleje lipowe mogą być obecnie zachowane do naturalnego rozpadu przez objęcie ochroną pomnikową (wymiary pomnikowe lip to około 3 m w obwodzie). Dobrą tradycją byłoby, gdyby to właśnie pszczelarze dbali o dawne, zaniedbane aleje lipowe i sadząc młode lipy, zapewniali ich istnienie dla kolejnych pokoleń. Lipy nadal chętnie uprawiane są w sąsiedztwie domostw ludzi, choć najczęściej nie mają szans na osiągnięcie pełnych rozmiarów i ukazanie piękna swoich rozłożystych koron.





W Polsce w stanie naturalnym rosną 2 gatunki, lipa drobnolistna i szerokolistna. Lipa szerokolistna jest wyższa od drobnolistnej, ma większe wymagania siedliskowe, jest mniej odporna na susze i preferuje gleby żyzne i wilgotne. Kwitnie najwcześniej z lip, dlatego jej udział w nasadzeniach lipowych powinien być obowiązkowy. W uprawie jest ponad 20 gatunków i odmian o różnych wymaganiach glebowych i różnej porze kwitnienia. Wielość gatunków, skłonność do tworzenia naturalnych mieszańców i lokalne typy lip umożliwiają ułożenie kolekcji drzew pozwalającej pszczołom na korzystanie z ciągłego pożytku przez okres kilku tygodni (od 5 do 6-7 tygodni). Do najbardziej cennych, poza krajowymi gatunkami, należą m.in. lipa wonna, Moltkego, kwietna, japońska, krymska.
Zazwyczaj lipy odznaczają się dość dużą tolerancją na warunki siedliskowe, znoszą suszę, choć najlepiej rosną na glebach żyznych i dość wilgotnych. Łatwo znoszą zabiegi przesadzania, nawet jako starsze drzewa, o ile przebiegają one z zabezpieczeniem brył korzeniowych. Najlepiej nektarują przy obecności wilgoci w glebie, dlatego szczególnie cenne, młode drzewka można stymulować w okresie kwitnienia przez podlewanie. Lipy mogą kwitnąć z nierówną siłą, zwłaszcza gdy pochodzą z nasion, ale także z powodu naprzemienności kwitnienia w kolejnych latach – cechy właściwej dla niektórych gatunków i mieszańców. Wiek wchodzenia w okres kwitnienia lip zależy od sposobu ich rozmnażania. Lipy rozmnażane wegetatywnie (np. przez szczepienie) zaczynają kwitnąć po kilku latach, a generatywnie (z nasion) – po kilkunastu. U kwitnących okazów lip pączki kwiatowe zawiązywane są na 2-letnich pędach lub starszych.
Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”
Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.
Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna
Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.
Masz już dostęp? Zaloguj się.
