Ks. Jan Dolinowski — pszczelarz doskonały

tekst: Franciszek Osiak

Pszczelarstwo, Rok IX, nr 7–8, lipiec–sierpień 1958 — FRANCISZEK OSIAK

winieta działu „Przeszłość i tradycja pszczelarska” — rysunek ostu z liściem przy czarnym pasie z napisem; pod spodem nazwisko autora „FRANCISZEK OSIAK”

FRANCISZEK OSIAK

strona 230

Ks. Jan Dolinowski urodził się w r. 1814 we wsi Hańsk koło Włodawy na Lubelszczyźnie. Ojciec jego, proboszcz tamtejszej parafii unickiej, pełnił jakiś czas obowiązki profesora teologii seminarium chełmskiego. Przyszły działacz pszczelarski uczy się początkowo w szkole księży Pijarów w Chełmie, w latach zaś 1826—1831 w Lublinie, gdzie kończy szkołę wojewódzką, stojącą w owym czasie pod względem naukowym na stosunkowo wysokim poziomie. W roku 1831 i 1832 przebywa w wyższej szkole leśnej w Warszawie. Na skutek nalegań swego chrzestnego ojca, ks. biskupa Felicjana Szumborskiego, Dolinowski pomimo zamiłowania do nauk rolniczych wstępuje do seminarium duchownego w Chełmie i w r. 1836 uzyskuje święcenia kapłańskie. W tym samym roku żeni się z Teklą Pociejówną i przenosi się do Cycowa w pow. chełmskim, by przez dwadzieścia lat pełnić tam obowiązki proboszcza.

Młody, bo zaledwie 22 lata liczący ksiądz, gorliwie oddaje się zajęciom duszpasterskim. Praca ta, prowadzona w warunkach niezwykle trudnych, pod bacznym okiem żandarmów carskich, jest połączona z niekończącym się pasmem udręk i zmartwień. Wiele ciekawych z tej dziedziny faktów podają zabytki rękopiśmienne z archiwum dawnej diecezji grecko-katolickiej w Chełmie. A jednak nie zdołała mu ona wypełnić życia bez reszty. Z zamiłowaniem prowadzi niewielkie gospodarstwo, stanowiące własność miejscowej parafii i mimo, iż miejscowość, w której przypadło mu pracować, nie należy do zbyt bogatych w rośliny miododajne, kupuje również kilka pni z pszczołami. Z czasem pasieki ks. Dolinowskiego liczą setki uli, zaś ich właściciel spotkawszy się w początkach z pewnymi niepowodzeniami, wykształcił się szybko na pszczelarza wysokiej klasy. Nie przyszło mu to jednak zbyt łatwo. Zdawał on sobie sprawę, że dorobek nauki polskiej w dziedzinie pszczelnictwa jest jeszcze więcej niż skromny i że w innych krajach sytuacja pod tym względem przedstawia się znacznie korzystniej. Podobnie jak niegdyś ks. Kluk, proboszcz z Ciechanowa, również ks. Dolinowski uczy się obcych języków. „Dla gruntowniejszego badania zagranicznych pomysłów — jak pisał jeszcze za jego życia A. Mieczyński — przewertował on ważniejsze dzieła francuskie, niemieckie, angielskie, rosyjskie i włoskie“. Pragnie przede wszystkim ugruntować swą wiedzę teoretyczną. Zaznajamia się więc z osiągnięciami naukowymi w dziedzinie biologii i fizjologii pszczół. Zna i docenia znaczenie odkryć Dzierżonia i Siebolda. Szuka właściwych dróg w gospodarce pasiecznej. Z pasją gromadzi materiały dotyczące budowy różnego rodzaju pomieszczeń pszczelich. Śledząc zdobycze obcych nie lekceważy bynajmniej osiągnięć swych najbliższych sąsiadów, pasieczników wiejskich, często hodowców „z dziada, pradziada“. Wiemy, że starzy pszczelarze niechętnie widzieli (i widzą) w swoich pasiekach obcych przybyszów. Proboszcz z Cycowa umiał zdobyć ich zaufanie. Korzystając z ułatwień, jakie zapewniała mu suknia kapłańska, nawiązywał z nimi współpracę, propagował nowe metody hodowli, oni zaś z kolei udzielili mu niejednej wskazówki i często bardzo trafnych spostrzeżeń. Niedawno jeszcze spotkałem pszczelarza z okolic Cycowa, który z dumą opowiadał, w jakiej to przyjaźni jego dziadek, zagorzały pasiecznik, żył niegdyś ze swoim proboszczem.

Ten tekst pochodzi z archiwum „Pszczelarstwa”

Pełne teksty starszych roczników miesięcznika otwiera dostęp do archiwum: w cenie prenumeraty rocznej albo osobno za 15,00 zł miesięcznie.

Na miesiąc — 15 zł Na 6 miesięcy — 45 zł Na 12 miesięcy — 95 zł Prenumerata roczna

Dostęp włącza się automatycznie w chwilę po opłaceniu.

Masz już dostęp? Zaloguj się.

Podobne wpisy